De afslachting in Oradour-sur-Glane door de Duitsers (Deel 4)

Oradour

Feuilleton De onvergankelijke stilte van Oradour-sur-Glane

Tekst: Andy Arnts
Foto’s: Andy Arnts en Marcel Reimer. Bewerking: Ferry van der Vliet. http://paris-fvdv.blogspot.nl/

Lees hier deel 3.

Lees hier deel 2.

Lees hier deel 1.

Deel 4: Weggerukte ziel

In plaats van boos of ontsteld te worden, zoals ik verwacht, ben ik kalm en onbewogen. De verpletterende beelden vinden geen weerklank van lijden, hoezeer ik er ook mijn best voor doe. Hoe kan dat? Normaal blijft er altijd iets mysterieus in de lucht hangen op plaatsen waar iets verschrikkelijks is gebeurd. Het is dan alsof overal schaduwen staan die even schielijk weer verdwijnen als ze gekomen zijn. Maar hier zie ik ze niet. Mis ik nu plotseling die antenne? Er begint een onbehaaglijke wroeging aan me te knagen omdat ik vrijwel geen emotie ervaar. De kerk met zijn verdwenen toren, de verroeste Peugeot van dokter Desourteaux, het keurig gemaaide grasperk dat de stenen geraamten omringt; ik betrap me erop dat ik er zelfs enige schoonheid in zie. Ben ik dan zo harteloos? Of is er iets anders aan de hand?

Ik denk van wel.

Op die rampzalige junidag zijn in Oradour niet alleen de burgers vermoord. De hele ziel is uit het dorp weggerukt. Oude dorpen en steden dragen de ziel van hen die er door de jaren heen gewoond, gewerkt, gelachen en getreurd hebben. Hun aanwezigheid is er blijven hangen. Hun energie zit als het ware in de stenen gebakken. Ieder dorp heeft zijn unieke karakter omdat het heden doorwalmd is met de geur van het verleden. Zoals een oude kapel haar sacrale atmosfeer dankt aan al die duizenden gebeden die er door de jaren heen zijn opgezegd. Ook hier in de kerk van Oradour is heel veel gebeden. Maar van de gewijde sereniteit is geen spat meer over. Het is een lege ruimte, even karakterloos als een berghok. De ziel is eruit vertrokken. De gekruisigde Christus, links naast de ingang, heeft het allemaal zien gebeuren. Een voor een heeft hij ze naar binnen zien gaan, vrouwen en kinderen, opgejaagd door gewapende soldaten. En toen het drama zich voltrok is hijzelf meegestorven en nimmer meer verrezen. Het is een dood beeld zonder emotie, expressie of symboliek.

De wraak van Oradour

Die leegte, die onvergankelijke stilte, dat volstrekte niets dat iedere bezoeker een bittere smaak in de mond geeft, omdat er geen verleden meer te betreuren valt, dát is de wraak van Oradour. De gespaarde muurborden op de gevel van garagehouder Poutaraud zijn niets meer dan teksten. De rails doen geen beeld oprijzen van levendig tramverkeer. De antieke automobielen hebben nooit een eigenaar gehad. Het verleden is uitgewist. Oradour-sur-Glane heeft zich uit deze boze wereld verwijderd en een afschrikwekkend diep gat achtergelaten.

Voordat ik het zielloze martelaarsdorp verlaat, kijk ik een laatste maal op naar een bemost dak waarvan de draagbalken nog zwart zien van het vuur. En ondertussen vervolgen de vogels opgewekt hun lied.

Fin

Dit artikel is een voorpublicatie en verschijnt medio mei in verhaalvorm in Parisiennes herken je aan hun benen, de nieuwe verhalenbundel van Andy Arnts. Het boek is verkrijgbaar bij Bol.com

Lees ook:De afslachting in Oradour-sur-Glane door de Duitsers (Deel 2)
Lees ook:De afslachting in Oradour-sur-Glane door de Duitsers (Deel 3)
Lees ook:De afslachting in Oradour-sur-Glane door de Duitsers (Deel 1)
Lees ook:“Mijn vader was de beul van Oradour”
Lees ook:Vervolgverhaal: Bruni (deel twee)

Geen reacties // Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>